ਨਸ਼ਾਬੰਦੀ

Nashabandi

ਜਾਂ

ਵੱਧ ਰਹੇ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ

Vadh rahe Nashe di Rokhtham

ਭੂਮਿਕਾ–ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰਾਂ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਉਪਲੱਬਧ ਹਨ।ਜਿਵੇਂ ਸਿਗਰਟ ਪੀਣਾ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ, ਸਮੈਕ ਪੀਣਾ ਆਦਿ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਨਸ਼ੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜੀਵਨ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹਨ। ਪਰੰਤੂ ਪੀਣਾ ਸਾਰਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਖਤਰਨਾਕ ਨਸ਼ਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਖੋਖਲਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਨਸ਼ੇ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਅਵਾਜ਼ਾਂ ਉੱਠਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਾਡੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਰਥ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਾਬੰਦੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।

ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਵਰਤਮਾਨ ਹਾਲਤ–ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ ਇੱਕ ਸਮੱਸਿਆ ਬਣ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਰੰਪਰਾ ਬੜੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੀਵਨ ਦੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜਕੇਵਲ ਵੱਡੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀ।ਇਹ ਆਦਤ ਹੁਣ ਸਮਾਜ ਦੇ ਛੋਟੇ ਵਰਗਾਂ ਅਤੇ ਮਧਿਅਮ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ। ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ ਇੱਕ ਰੋਗ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਸਮਾਜ ਲਈ ਇੱਕ ਸਰਾਪ ਹੈ।ਅੱਜ ਹਾਲਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਇਕ ਆਮ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।ਵਿਆਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਕੇ ਲੋਕ ਖੂਬ ਨੱਚਦੇ ਹਨ। ਹੋਲੀ ਦੇ ਦਿਨ ਸ਼ਰਾਬ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਰੰਗ ਸੁੱਟਦੇ ਹਨ, ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀਆਂ ਸੈਂਕੜੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ਖੁਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਰਾਬ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਇਸ ਲਈ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਧੰਦਾ ਜ਼ੋਰਾਂ ਤੇ ਹੈ।

ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਨਾਲ ਨੁਕਸਾਨ–ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ-“ਸ਼ਰਾਬ ਆਤਮਾ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੋਨਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਨਾਲ ਆਦਮੀ ਦਾ ਸਵੈਮਾਣ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼ਾਮਲ ਲਾਭਦਾਇਕ ਤੱਤ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਰਾਬ ਸਰੀਰ ਦੇ ਤੰਤੂਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਕੇ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸੁਕਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।ਇਸ ਲਈ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਸਰੀਰ ਦਿਨ-ਬ-ਦਿਨ ਨਸ਼ਟ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ |ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਨਾਲ ਸਾਰਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਪੈਸਿਆਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵੱਡੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰੰਤੁ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਵਰਗ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਨਾਲ ਤਬਾਹ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਰਾਬ ਬਹੁਤ ਮਹਿੰਗੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ।ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਕਮਾਈ ਦੀ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਾਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਭੁੱਖਾ ਮਰਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਯਤਨ–ਕਈ ਵਾਰ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਅੰਦੋਲਨ ਵੀ ਚੱਲੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਧਰਮ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਗਰੀਬੀ, ਭੁੱਖਮਰੀ ਦਾ ਨਾਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਉੱਥੇ ਸ਼ਰਾਬ ਵਰਗੀ ਭੈੜੀ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਉੱਤੇ ਪੂਰੀ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਸਾਡੇ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਪਹਿਲਾਂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਧੰਦਾ ਬੰਦ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ ਇਸ ਲਈ ਨਸ਼ਾਬੰਦੀ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਕਦੇ ਵੀ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੋਏ। ਇਕ ਪਾਸੇ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜਗਾ-ਜਗਾ ਉੱਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂਹਨ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਲਈ ਮਨਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਰਾਬ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀਆਂ ਬੋਤਲਾਂ ਉੱਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣਾ ਸਿਹਤ ਲਈ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹੈ ।ਇਹ ਕਿੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਪਾਸੇ ਤਾਂ ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਖੁਲ੍ਹ ਕੇ ਵੇਚਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਨੂੰ ਮਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਉਪਾਅ–ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦੀ ਜੜ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ ਕਰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਤਾਂਕਿ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਨਾ ਉਭਰ ਸਕੇ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਹੀ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਉੱਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਕ ਲਗਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਪਰਾਧ ਘੋਸ਼ਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਸਲਿਮ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਾ ਤਾਂ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਨਾ ਵੇਚ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉੱਥੇ ਕੋਈ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਜੇਕਰ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਸ਼ਾਬੰਦੀ ਕਰਨੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਸਮਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਜਾਗਰੂਕ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਦੇਸ਼ਕ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਬੰਦੀ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੇ ਅਮਲ ਵੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼ਰਾਬ ਬੰਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਫੀ ਰਾਹਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸਿੱਟਾ–ਅਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਭਾਗ 4 ਦੀ 47ਵੀਂ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਕੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਰੋਕਣ ਦੀ ਰਾਏ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ।ਇਸ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ |ਸ਼ਰਾਬ ਇਕ ਸਮਾਜਕ ਬੁਰਾਈ ਹੈ ।ਗਰੀਬ ਸਮਾਜ ਲਈ ਇਕ ਕਲੰਕ ਹੈ | ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਪੁਰਾਣੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੇ ਪੋਸ਼ਕ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਸ਼ਰਾਬ ਉੱਤੇ ਪੂਰਾ ਤਿਬੰਧ ਨਹੀਂ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ।